Multifokal Lenslerde Halo ve Işık Saçılması Kalıcı mıdır?
Yazar: Op. Dr. Gökay Günay
Multifokal lens (akıllı lens) düşünen hastaların en sık sorduğu sorulardan biri şudur:
“Gece ışıkların etrafında halka görür müyüm?”
veya
“Halo ve ışık saçılması kalıcı mı olur?”
Bu konu özellikle gece araç kullanan kişiler için oldukça önemlidir.
Kısa cevap:
Çoğu hastada halo ve ışık saçılması zamanla azalır veya daha az fark edilir hale gelir. Ancak tamamen kaybolup kaybolmayacağı kişiden kişiye değişebilir.
Halo ve Işık Saçılması Nedir?
Multifokal lens kullanan bazı kişiler özellikle gece saatlerinde:
- Farların etrafında halka görme (halo)
- Sokak lambalarının etrafında ışık yayılması
- Parlama (glare)
- Işık saçılması
gibi görsel etkiler fark edebilir.
Bu durum multifokal lens teknolojisinin çalışma prensibiyle ilişkilidir.
Her Hastada Görülür mü?
Hayır.
Bazı hastalar bu etkileri çok az fark ederken, bazı hastalar ameliyatın ilk dönemlerinde daha belirgin hissedebilir.
Halo ve ışık saçılmasının derecesi;
- Kişinin görsel hassasiyetine
- Göz yapısına
- Lens tipine
- Gece sürüş alışkanlıklarına
göre değişebilir.
Halo ve Işık Saçılması Kalıcı mıdır?
Çoğu zaman hayır.
Birçok hastada ilk haftalar veya ilk aylarda daha belirgin olan bu etkiler zaman içerisinde azalır.
Bunun en önemli nedeni beynin yeni görme sistemine uyum sağlamasıdır.
Bu sürece nöroadaptasyon (neuroadaptation) adı verilir.
Nöroadaptasyon Nedir?
Nöroadaptasyon, beynin multifokal lenslerden gelen yeni görüntü sistemine alışma sürecidir.
Ameliyat sonrasında göz iyileşirken beyin de yeni görme biçimine uyum sağlamaya çalışır.
Bu nedenle birçok hasta:
- İlk haftalarda daha fazla halo fark ederken
- Birkaç ay sonra aynı etkileri daha az fark ettiğini
- Bazı durumlarda ise tamamen önemsemez hale geldiğini
ifade eder.
Nöroadaptasyon Ne Kadar Sürer?
Bu süre kişiden kişiye değişebilir.
Bazı kişiler birkaç hafta içinde uyum sağlarken, bazı kişilerde süreç birkaç ay sürebilir.
Multifokal lens cerrahisinde genellikle ilk 3-6 aylık dönem adaptasyon sürecinin bir parçası olarak değerlendirilir.
Gece Araç Kullananlar İçin Önemli midir?
Evet.
Mesleği gereği sık gece araç kullanan kişilerde bu konu özellikle değerlendirilmelidir.
Bu nedenle lens seçimi yapılırken yalnızca gözlükten kurtulma isteği değil;
- Meslek
- Günlük yaşam tarzı
- Gece sürüş alışkanlıkları
- Görsel beklentiler
de dikkate alınmalıdır.
Halo Görme, Lensin Başarısız Olduğu Anlamına mı Gelir?
Hayır.
İlk dönemde halo görülmesi tek başına başarısızlık göstergesi değildir.
Bu durum multifokal lens kullanan birçok hastada görülebilir ve çoğu zaman adaptasyon sürecinin bir parçasıdır.
Önemli olan hastanın beklentilerinin ameliyat öncesinde doğru şekilde değerlendirilmiş olmasıdır.
Her Hasta Multifokal Lens İçin Uygun mudur?
Hayır.
Bazı kişiler multifokal lenslerden çok yüksek memnuniyet sağlarken, bazı kişiler görsel kalite konusunda daha hassas olabilir.
Bu nedenle doğru hasta seçimi, doğru lens seçimi kadar önemlidir.
Bazen monofokal veya EDOF lensler kişinin yaşam tarzına daha uygun bir seçenek olabilir.
Sonuç
Multifokal lenslerde halo ve ışık saçılması görülebilir. Ancak çoğu hastada bu etkiler zamanla azalır veya beyin tarafından daha az fark edilir hale gelir.
Bu süreç nöroadaptasyon olarak adlandırılır ve kişiden kişiye farklılık gösterebilir.
Lens seçiminde önemli olan yalnızca gözlük bağımsızlığı değil; yaşam tarzı, gece görüş beklentileri ve kişisel görsel hassasiyetlerin birlikte değerlendirilmesidir.